Lezing: Klein, kleiner, kleinst – Archeologisch voedsel onder de (elektronen)microscoop

Beste RAG-donateurs, AWN-leden en andere belangstellenden,
Wij nodigen u van harte uit voor de drie lezingen, die wij dit jaar
organiseren. Het thema van de lezingen is dit keer “Voedsel door de eeuwen
heen”.

Lezing 1 is op 5 november. Spreker is Arie Kaan. Onderwerp: Belangrijke
invloeden op de voedselproductie in het Geestmerambacht.
Arie Kaan loopt via belangrijke mensen en gebeurtenissen de historie door.
Hij zal laten zien welke grote veranderingen die hebben gehad op dit
voedselgebied. Aan de orde komen overgang van veeteelt naar tuinbouw, de
veepest, plagen en ziekten bij de gewassen en welke mensen met visie
nieuwe ontwikkelingen brachten.

Lezing 2 is op 19 november. Spreker is Wouter van der Meer, archeoloog en
ar-cheobotanist bij BIAX. Onderwerp: Klein, kleiner, kleinst –
Archeologisch voedsel onder de (elektronen)microscoop.
Wat aten de mensen vroeger? Historische teksten over voedsel, zoals losse
recepten en kookboeken, zijn zeldzaam. Deze teksten geven in veel detail
de pronkschotels van de bovenklasse weer, maar zeggen eigenlijk weinig
over de dagelijkse maaltijd van de gewone man. Ze gaan ook niet zo erg ver
terug in de tijd.
Gelukkig is er meer mogelijk. Om te weten te komen wat de mensen vroeger
aten, kunnen ook de overblijfselen van het voedsel zelf wor-den
geanalyseerd. In een soort forensisch onderzoek kunnen kleine stukjes
bewijs van vroegere maaltijden worden bestudeerd. Peul-vruchten die in het
vuur onder de ketel vielen, een weggegooide kookpot met aangebrande
stoofpot, een verkoolde broodkorst uit een oven: sporen van ongelukjes die
op bijna elke vindplaats wel aanwezig zijn. Ook wanneer het eten netjes in
de mond terecht kwam, liet de maaltijd nog sporen achter: beerputten vol
uitwerpselen, darminhoud van veenlijken en gemineraliseerde poep naast een
woning. Alles is informatie.
In de archeologie zijn er allerlei specialisten bezig om het vraagstuk
voeding te ontrafelen, ieder vanuit een ander oogpunt. Deze lezing stelt
de studie van archeologische plantenresten, archeobotanie, centraal. Dat
planten van groot belang zijn in menselijke voeding, behoeft geen
discussie, maar hoe kunnen we achterhalen welke planten vroeger zijn
gegeten? Dinsdag 19 november aanstaande zal aan de hand van enkele
bijzondere vondsten een aantal van de belangrijkste technieken worden
toegelicht.

Lezing 3 is op 10 december. Spreker is Claudia Vandepoel, museumdeskundige
en gespecialiseerd in de archeologie.
Dertien jaar geleden richtte Claudia Vandepoel haar bedrijf de
Historische keuken op uit interesse voor voeding en recepten uit lang
ver-vlogen tijden. Ze publiceert regelmatig en heeft ook al een kookboek
op haar naam staan met de deftige titel ‘Sapor Limitis, de Smaak van de
Limes’. Naast talrijke recepten vertelt ze in het kookboek  over de
voeding van de Romeinen en de Romeinse soldaten, gebaseerd op
archeobotanisch en historisch onderzoek. Vandepoel kent de
keukengeheimen uit prehistorie, middeleeuwen en Gouden eeuw en deelt deze
met kleurrijke illustraties. U kunt letterlijk en figuurlijk een
smaakvolle lezing verwachten. Het kookboek met Romeinse recepten is op de
avond van de lezing te koop.

Als u een of meer van deze drie lezingen wilt bijwonen, meldt u zich aan
bij Stichting Regionale Archeologie “Gheestmanambocht”
(info@rag-archeologie.nl of via
https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSekr5zZ-4ZkH1HWhdnNc0oD-3RAIypQtLMG-IFr8CMydb_8RQ/viewform).
Vermeld a.u.b. uw naam, het aantal personen en welke lezing(en) u wilt
bijwonen.

Praktische informatie
De avonden zijn als volgt ingedeeld:
19.30 uur tot 20.00 uur inloop
20.00 uur tot 20.45 uur 1ste deel lezing
20.45 uur tot 21.15 uur pauze
21.15 uur tot 21.30 uur 2de deel lezing
21.30 uur tot 22.00 uur Vragen en afsluiting

De lezingen worden gehouden in de grote zaal van Het Behouden Huis,
Dorpsstraat 850, 1724 NV Oudkarspel*.

Iedereen is welkom. Toegang is vrij. Na afloop van de lezingen stelt
Stichting Regionale Archeologie “Gheestmanambocht” een vrijwillige
financiële bijdrage zeer op prijs. Consumpties zijn voor eigen rekening.

Houd i.v.m. met mogelijke wijzigingen de website www.rag-archeologie.nl en
onze Facebookpagina in de gaten.

*Bereikbaarheid van Het Behouden Huis.
Parkeren: Voor het Behouden Huis of op parkeerterrein bij Vomar
Voordeelmarkt, Voorburggracht 415, 1724 NZ Oudkarspel (5 minuten lopen
naar Behouden Huis).
Openbaar vervoer: Bus 169 Alkmaar-Oudkarspel vv, halte Zaagmolenweg (5
minuten lopen naar Behouden Huis).

Vriendelijke groet,
Bestuur RAG