Ice-Age Flevoland: van nijlpaard tot neanderthaler, symposium en opening tentoonstelling zaterdag 19 maart 2022

De AWN-afdeling Flevoland nodigt u uit voor het symposium: Ice-Age Flevoland. Van nijlpaard tot Neanderthaler. Met dit symposium willen wij ingaan op de spectaculaire vondsten uit de ondergrond van Flevoland en het IJsselmeergebied. In het opgespoten zand, afkomstig uit het IJsselmeergebied, zijn vele fossiele botten en vuursteen artefacten gevonden. U kunt zich door het invullen van bijgevoegde formulier opgeven voor het bijwonen van het symposium. U dient zich voor 4 maart op te geven. Koffie, lunch en een drankje na afloop wordt u aangeboden.

Locatie en bereikbaarheid.

Het symposium wordt gehouden in Museum Batavialand. Oostvaardersdijk 01-13. 8242 PA Lelystad.Batavialand ligt aan het Markermeer in Lelystad naast Batavia Stad en is met de auto en het openbaar vervoer goed te bereiken.

Programma symposium Ice-Age, van nijlpaard tot Neanderthaler.

  • 9.30 Inloop en koffie
  • 10.00 Opening symposium door dagvoorzitter Nike Liscaljet, zoogdierpaleontoloog, en gedeputeerde Flevoland de heer Michiel Reisberman.
  • 10.15 Sjaak Duiser is werkzaam bij Boskalis en is Realisatiemanager Strandeiland IJburg. Hij zal aangeven hoe het zand uit de zandputten van het IJsselmeer omhoog gebracht wordt en opgespoten wordt. Hij zal aangeven van welke locaties, dieptes en lagen dit zand komt.
  • 10.35 Frans Roescher is een amateurpaleontoloog die 25 jaar bezig is met het verzamelen van fossiele botten en artefacten uit het IJsselmeergebied. Het opgespoten zand uit de zandputten van het IJsselmeer vertelt een spannend verhaal. Lagen uit een ver verleden worden aangesneden. Het geeft ons een verrassende inkijk in de fauna en het klimaat tot wel 150.000 jaar terug. We vinden fossiele resten van uitgestorven dieren van warmte minnende dieren uit een warm interglaciaal en koude minnende dieren uit de laatste ijstijd. We vonden resten van nijlpaarden, bosolifanten, bosneushoorns, leeuwen, hyena’s, maar ook van rendieren, wolharige mammoeten, wolharige neushoorns, steppenwisent etc. Ingegaan wordt hoe we dit door middel van veldwerk verzamelen en hoe we dit interpreteren. Bijzondere vondsten worden besproken. Ook  op sporen van menselijke activiteiten. Het blijkt dat Neanderthalers  het gebied van de IJssel en IJsselmeer gedurende lange tijd hebben bewoond.
  • 11.20 Luc Amkreutz is archeoloog en conservator van het Rijksmuseum van Oudheden te Leiden. Waar nu de Noordzee ligt, was er ooit land. Onze stranden liggen aan de rand van een enorm landschap dat het afgelopen miljoen jaar meestal droog lag en waar grote rivieren door stroomden: de Maas, de Rijn, de Thames. Doggerland, zo heet het gebied, is een van Europa’s belangrijkste prehistorische vindplaatsen, zowel voor de bewoning door vroege mensachtigen en Neanderthalers, als voor die van Homo sapiens in een verdrinkend landschap. In deze lezing maken we een tijdreis van honderdduizenden jaren, waarbij de bijzondere archeologie van Doggerland aan bod komt en de rol van de mens in een landschap en omgeving gekenmerkt door klimaatverandering.
  • 12.15 Pauze. Een lunch wordt u aangeboden. Tevens is er mogelijkheid de tentoonstelling te bezoeken.
  • 13.15 Marcel Niekus is archeoloog en specialist vuursteen artefacten. In het opgespoten zand van de Marker Wadden en de Houtribdijk zijn enkele honderden vuurstenen artefacten gevonden die tussen ca. 250.000 en 40.000 jaar geleden door Neanderthalers werden achtergelaten. De artefacten sluiten naadloos aan op vondsten uit de wijdere omgeving, en onderstrepen het belang van rivierdalen voor vroege mensachtigen.
  • 14.00. Dick Mol is een autoriteit op het gebied van pleistocene fossielen. Wolharige mammoeten zijn de iconische ijstijdzoogdieren. Wie kent ze niet? Er zijn verschillende soorten mammoeten geweest en die hebben allemaal in Doggerland rondgebanjerd. Dat toont de fossil record aan. Maar, in de interglacialen van het midden- en laat-pleistoceen, het ijstijdvak, waren er ook warmte minnende kolossen, groot en zwaar gebouwd: de zogenoemde bosolifanten. In zijn voordracht gaat de spreker uiteenzetten waar mammoeten en bosolifanten van elkaar verschillen en bespreekt hij de fossil record van die bosolifanten die bij infrastructurele werkzaamheden in de IJsseldelta en het IJsselmeer tevoorschijn zijn gekomen.
  • 14.45. Afsluiting door dagvoorzitter.
  • 15.00 Ter afsluiting wordt u een drankje aangeboden.